Quy chế quản lý chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng của Bộ Tư pháp

Ngày 16 tháng 11 năm 2026, Bộ trưởng Bộ Tư pháp ban hành Thông tư số 19/2026/TT-BTP ban hành Quy chế quản lý chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng của Bộ Tư pháp. Thông tư này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2027.

Quy chế này quy định việc quản lý chứng chỉ, giấy chứng nhận các chương trình đào tạo, bồi dưỡng (sau đây gọi chung là chứng chỉ) thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tư pháp, bao gồm:

(1) Nguyên tắc, thẩm quyền, trách nhiệm của các đơn vị thuộc Bộ, tổ chức, cá nhân có liên quan và chế độ báo cáo, kiểm tra, xử lý vi phạm trong quản lý chứng chỉ của Bộ Tư pháp;

(2) Mẫu, nội dung và ngôn ngữ ghi trên chứng chỉ; việc cấp, cấp lại, chỉnh sửa, thu hồi, hủy bỏ chứng chỉ; cấp bản sao chứng chỉ từ sổ gốc; lập và lưu trữ hồ sơ quản lý chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng các chức danh tư pháp và bổ trợ tư pháp, bồi dưỡng chuẩn nghề nghiệp đối với viên chức thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tư pháp.

Việc quản lý văn bằng, chứng chỉ thuộc hệ thống giáo dục quốc dân của các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng thuộc Bộ thực hiện theo quy định của pháp luật giáo dục, giáo dục đại học; việc quản lý chứng chỉ bồi dưỡng công chức, viên chức thực hiện theo quy định của pháp luật về đào tạo, bồi dưỡng công chức, viên chức.

Quy chế này áp dụng đối với các đơn vị thuộc Bộ, công chức, viên chức, người lao động thuộc Bộ Tư pháp và các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan.

Nguyên tắc quản lý, cấp chứng chỉ được quy định như sau:

(1) Chứng chỉ phải có số hiệu để quản lý và có ký hiệu nhận dạng để phục vụ việc bảo mật và chống làm giả. Số hiệu ghi trên chứng chỉ được lập gồm nhóm chữ cái, mã số đơn vị cấp chứng chỉ (nếu có) và nhóm chữ số liên tục theo thứ tự số tự nhiên từ nhỏ đến lớn. Số hiệu bảo đảm phân biệt được từng loại chứng chỉ; năm cấp và đơn vị cấp. Mỗi số hiệu chỉ được ghi duy nhất trên một chứng chỉ.

(2) Chứng chỉ được cấp một lần, trừ trường hợp cấp lại do lỗi của đơn vị cấp chứng chỉ theo quy định tại Điều 15 của Quy chế này

(3) Bảo đảm công khai, minh bạch, ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong quản lý, cấp chứng chỉ.

(4) Việc cấp, cấp lại, cấp bản sao, chỉnh sửa, thu hồi, hủy bỏ chứng chỉ phải được cập nhật vào cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ và phải lập hồ sơ để quản lý theo quy định tại Điều 7 của Quy chế này.

 

Các loại chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tư pháp được quy định như sau:

1. Các loại chứng chỉ đào tạo theo tiêu chuẩn chức danh tư pháp và bổ trợ tư pháp thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tư pháp gồm:

- Giấy chứng nhận tốt nghiệp đào tạo nghề luật sư;

- Chứng chỉ tốt nghiệp đào tạo nghiệp vụ xét xử, nghiệp vụ kiểm sát và nghề luật sư;

- Giấy chứng nhận tốt nghiệp khóa đào tạo nghề công chứng;

- Chứng chỉ tốt nghiệp đào tạo nghiệp vụ thi hành án dân sự;

- Giấy chứng nhận tốt nghiệp đào tạo nghiệp vụ thừa hành viên;

- Giấy chứng nhận tốt nghiệp đào tạo nghề đấu giá;

- Giấy chứng nhận bồi dưỡng nghề quản tài viên;

- Chứng chỉ đào tạo nghiệp vụ theo tiêu chuẩn chức danh tư pháp và bổ trợ tư pháp khác theo quy định của pháp luật.

2. Chứng chỉ bồi dưỡng theo chương trình bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng theo chuẩn nghề nghiệp của viên chức thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tư pháp (nếu có).

3. Các loại chứng chỉ theo chương trình bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng theo yêu cầu vị trí việc làm của công chức, viên chức do Bộ trưởng Bộ Tư pháp phê duyệt.

4. Các loại chứng chỉ, giấy chứng nhận tham gia đào tạo, bồi dưỡng khác theo quy định của pháp luật.

5. Chứng chỉ giấy và chứng chỉ số

- Các loại chứng chỉ quy định tại khoản 1, 2, 3 và 4 trên được cấp dưới dạng chứng chỉ số và chứng chỉ giấy.

- Chứng chỉ giấy và chứng chỉ số có giá trị pháp lý như nhau. Thông tin trích xuất từ cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ của cơ sở đào tạo, bồi dưỡng có giá trị pháp lý như thông tin trong sổ gốc cấp chứng chỉ và có giá trị xác minh chứng chỉ. Việc cấp, cấp lại, chỉnh sửa, thu hồi, hủy bỏ chứng chỉ số được thực hiện như với chứng chỉ giấy.

- Việc ký, cấp, sử dụng chứng chỉ số và việc cập nhật, khai thác cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ của cơ sở đào tạo, bồi dưỡng được thực hiện theo quy định tại Điều 6 của Quy chế này.

6. Đối với chương trình đào tạo, bồi dưỡng không quy định cấp chứng chỉ thì Thủ trưởng cơ sở đào tạo, bồi dưỡng và đơn vị thuộc Bộ được giao nhiệm vụ tổ chức chương trình quyết định việc xác nhận hoàn thành chương trình đào tạo, bồi dưỡng cho người học.

Quy chế quy định cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ như sau:

1. Cơ sở đào tạo, bồi dưỡng được cơ quan có thẩm quyền giao thực hiện các chương trình đào tạo, bồi dưỡng xây dựng cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ để phục vụ việc quản lý chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng theo quy định của pháp luật và Quy chế này, bảo đảm các điều kiện cần thiết để thực hiện liên thông dữ liệu với dữ liệu người học theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo và Hệ thống thông tin quản lý hoạt động đào tạo, bồi dưỡng công chức theo quy định của Bộ Nội vụ.

2. Việc xây dựng, phát triển, bảo vệ, quản trị và sử dụng cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ thực hiện theo Luật Dữ liệu, tuân thủ Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số, các tiêu chuẩn, quy chuẩn về kết nối, chia sẻ dữ liệu và các quy định của pháp luật có liên quan.

3. Chứng chỉ số được thiết kế dưới định dạng tệp tin không thể chỉnh sửa (PDF), bắt buộc tích hợp chữ ký số và dịch vụ cấp dấu thời gian để bảo đảm tính xác thực và giá trị pháp lý.

Hồ sơ quản lý chứng chỉ gồm các văn bản, tài liệu sau:

(1) Các quy định, quy chế chứng chỉ của đơn vị cấp chứng chỉ;

(2) Quyết định công nhận tốt nghiệp hoặc quyết định cấp chứng chỉ;

(3) Sổ gốc và phụ lục sổ gốc cấp chứng chỉ;

(4) Sổ cấp bản sao chứng chỉ từ sổ gốc;

(5) Các mẫu chứng chỉ; mẫu bản sao chứng chỉ từ sổ gốc;

(6) Các quyết định cấp lại, chỉnh sửa, thu hồi, hủy bỏ chứng chỉ;

(7) Các biên bản bàn giao, thu hồi, hủy bỏ các tài liệu;

(8) Các văn bản, tài liệu khác trong quản lý việc in, bàn giao, bảo quản, cấp chứng chỉ.

Hồ sơ điện tử có giá trị như hồ sơ giấy nếu được tạo lập, quản lý và lưu trữ theo quy định của pháp luật về dữ liệu, giao dịch điện tử và lưu trữ.

Đơn vị và người có thẩm quyền cấp chứng chỉ như sau:

1. Giám đốc Học viện Tư pháp cấp chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng đối với các chương trình đào tạo, bồi dưỡng theo quy định tại Điều 3 của Quy chế này và chứng chỉ nghiệp vụ xét xử, kiểm sát theo các chương trình đào tạo chung nguồn thẩm phán, kiểm sát viên và luật sư theo quy định.

2. Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Hà Nội và Thủ trưởng các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp được cấp chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng theo quy định tại các khoản 2, 3 và 4 Điều 3 của Quy chế này khi tổ chức các chương trình đào tạo, bồi dưỡng thuộc phạm vi chức năng, nhiệm vụ của đơn vị hoặc được cấp có thẩm quyền giao thực hiện.

Trách nhiệm của cơ quan và người có thẩm quyền cấp chứng chỉ

(1) Ban hành quy chế quản lý chứng chỉ của cơ sở đào tạo, bồi dưỡng với các nội dung sau:

- Việc lập số hiệu, cách thức quy định ký hiệu nhận dạng chứng chỉ để phục vụ việc bảo mật, nhận dạng và chống làm giả chứng chỉ;

- Các mẫu chứng chỉ theo thẩm quyền và mẫu hồ sơ để quản lý chứng chỉ theo quy định của Quy chế này; việc cấp giấy xác nhận theo quy định tại khoản 6 Điều 3 của Quy chế này;

- Cách thức thực hiện, trách nhiệm của từng đơn vị, cá nhân và quy trình xử lý khi để xảy ra sai sót, vi phạm đối với việc in, cấp, cấp lại, cấp bản sao từ sổ gốc, chỉnh sửa, thu hồi, hủy bỏ chứng chỉ và việc lập, lưu trữ hồ sơ quản lý chứng chỉ, cập nhật cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ;

- Thành phần, nhiệm vụ, nguyên tắc hoạt động, trình tự, thủ tục hủy bỏ chứng chỉ của Hội đồng hủy bỏ chứng chỉ;

- Việc xây dựng, quản lý và sử dụng cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng theo quy định tại Điều 6 của Quy chế này.

(2) Kiểm tra, đối chiếu và ghi chính xác, đầy đủ các thông tin trong chứng chỉ. Yêu cầu người được cấp chứng chỉ xác nhận về việc đã kiểm tra thông tin để ghi trên chứng chỉ; xác nhận các yêu cầu chỉnh sửa thông tin và cung cấp các căn cứ yêu cầu chỉnh sửa thông tin.

(3) Tổ chức in chứng chỉ (trong trường hợp cấp chứng chỉ giấy) theo mẫu chứng chỉ theo quy định và quản lý phôi chứng chỉ; quyết định việc cấp chứng chỉ giấy, chứng chỉ số trên cơ sở đề nghị của người được cấp chứng chỉ.

(4) Lập, lưu trữ đầy đủ hồ sơ quản lý chứng chỉ theo quy định tại Quy chế này.

(5) Bảo đảm tính chính xác và chịu trách nhiệm về các thông tin trong sổ gốc cấp chứng chỉ và trong hồ sơ khác liên quan đến quản lý chứng chỉ.

(6) Cấp lại, cấp bản sao từ sổ gốc; chỉnh sửa nội dung; thu hồi, hủy bỏ chứng chỉ.

(7) Xác minh tính xác thực của chứng chỉ đối với chứng chỉ chưa được cập nhật trên cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ; giải quyết các khiếu nại, phản ánh, kiến nghị của cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan đến chứng chỉ.

(8) Người có thẩm quyền cấp chứng chỉ ký chứng chỉ; quyết định việc phân công cấp phó thực hiện ký chứng chỉ, cấp lại, cấp bản sao từ sổ gốc, chỉnh sửa, thu hồi, hủy bỏ chứng chỉ. Việc phân công phải bằng văn bản, rõ phạm vi và thời hạn phân công bảo đảm khoa học, dễ quản lý. Khi được phân công, cấp phó ký chứng chỉ theo Điều 13 của Quy chế này.

Trường hợp người có thẩm quyền cấp chứng chỉ chưa được cơ quan có thẩm quyền bổ nhiệm, công nhận thì cấp phó được cơ quan có thẩm quyền quyết định giao phụ trách đơn vị cấp chứng chỉ là người có thẩm quyền cấp chứng chỉ.

(9) Người có thẩm quyền cấp chứng chỉ có trách nhiệm chỉ đạo thực hiện, kiểm tra việc in, cấp chứng chỉ và việc quản lý chứng chỉ đối với các đơn vị thuộc quyền quản lý; chịu trách nhiệm cá nhân trước cơ quan quản lý cấp trên và trước pháp luật về việc quản lý và cấp chứng chỉ.

Người được cấp chứng chỉ có các quyền sau đây:

(1) Được người có thẩm quyền cấp chứng chỉ đúng thời hạn quy định; ghi chính xác, đầy đủ các thông tin trên chứng chỉ; cấp lại chứng chỉ hoặc chỉnh sửa chứng chỉ theo quy định tại Quy chế này;

(2) Được cơ quan có thẩm quyền cấp bản sao chứng chỉ từ sổ gốc;

(3) Tra cứu chứng chỉ đã được cấp trên cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ.

Người được cấp chứng chỉ có các nghĩa vụ sau đây:

(1) Cung cấp chính xác, đầy đủ các thông tin dữ liệu cá nhân cơ bản, cần thiết để đơn vị cấp chứng chỉ ghi nội dung trên chứng chỉ và cập nhật vào cơ sở dữ liệu quản lý chứng chỉ;

(2) Kiểm tra tính chính xác các thông tin ghi trên chứng chỉ trước khi ký nhận chứng chỉ giấy hoặc khi nhận được chứng chỉ số;

(3) Phải có giấy ủy quyền theo quy định của pháp luật cho người nhận chứng chỉ khi không trực tiếp đến nhận chứng chỉ giấy;

(4) Giữ gìn, bảo quản chứng chỉ; không được tẩy xóa, sửa chữa các nội dung trên chứng chỉ; không được cho người khác sử dụng chứng chỉ;

(5) Sử dụng quyết định chỉnh sửa chứng chỉ kèm theo chứng chỉ đã được cấp sau khi được chỉnh sửa chứng chỉ;

(6) Trình báo cho đơn vị cấp chứng chỉ và cơ quan công an nơi gần nhất khi bị mất chứng chỉ;

(7) Nộp lại chứng chỉ cho cơ quan có thẩm quyền thu hồi chứng chỉ trong thời hạn 30 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định thu hồi chứng chỉ. Trường hợp chứng chỉ có quyết định thu hồi nhưng bị mất, phải cam kết bằng văn bản về việc bị mất chứng chỉ và chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung cam kết.

Quy chế quy định thẩm quyền, trách nhiệm của các đơn vị trong quản lý chứng chỉ như sau:

1. Bộ Tư pháp quản lý mẫu chứng chỉ đào tạo theo tiêu chuẩn các chức danh tư pháp và bổ trợ tư pháp, chứng chỉ bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng theo chuẩn nghề nghiệp của viên chức thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Tư pháp; phân cấp và giao quyền tự chủ gắn với trách nhiệm giải trình cho các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng trong việc in, cấp và quản lý chứng chỉ.

2. Vụ Tổ chức cán bộ tham mưu, giúp Bộ trưởng Bộ Tư pháp quản lý việc cấp chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng của Bộ Tư pháp theo quy định của pháp luật và quy định của Bộ.

3. Các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng và Thủ trưởng các đơn vị thuộc Bộ có trách nhiệm quản lý, tổ chức thực hiện việc cấp, cấp lại, cấp bản sao, thu hồi, hủy bỏ chứng chỉ các chương trình đào tạo, bồi dưỡng thuộc thẩm quyền hoặc được giao tổ chức đào tạo, bồi dưỡng; lập và lưu trữ hồ sơ quản lý chứng chỉ theo quy định của pháp luật bảo đảm công khai, minh bạch, an toàn, bảo mật; quản lý chứng chỉ của các cơ sở, trung tâm trực thuộc cơ sở đào tạo, bồi dưỡng./.

Tác giả: Minh Hải