Thực hiện Quyết định số 279/QĐ-TTg ngày 04 tháng 4 năm 2024 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Nâng cao năng lực cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2024-2030 (gọi tắt là Đề án). Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ đã ban hành Kế hoạch số 62/KH-UBND ngày 09/9/2025 về triển khai thực hiện Đề án “Nâng cao năng lực cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2024 - 2030” trên địa bàn thành phố Cần Thơ.
Kết quả sau 02 năm, công tác nâng cao năng lực cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn thành phố Cần Thơ đã đạt được nhiều kết quả tích cực.
Đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật của các cơ quan, đơn vị, địa phương được rà soát, củng cố và kiện toàn thường xuyên, chú trọng rà soát những người đủ tiêu chuẩn, người dân tộc thiểu số để kiện toàn vào đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật, từng bước nâng cao vai trò, trách nhiệm của đội ngũ này trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật cơ bản đáp ứng yêu cầu tuyên truyền pháp luật, truyền đạt nội dung pháp luật đến đồng bào dân tộc thiểu số bằng hình thức dễ hiểu, phù hợp phong tục, tập quán. Toàn thành phố hiện có 87 báo cáo viên pháp luật và 2.583 tuyên truyền viên pháp luật.
Các cơ quan, đơn vị, địa phương đã triển khai thực hiện ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật đặc biệt là tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, thông qua các trang mạng xã hội (Zalo, Facebook), Cổng/Trang thông tin điện tử, các cuộc thi tìm hiểu pháp luật… từ đó ý thức chấp hành pháp luật của người dân được nâng lên. Duy trì, nâng cấp, cập nhật thường xuyên nội dung trên Trang thông tin điện tử phổ biến, giáo dục pháp luật, Zalo OA nhằm phục vụ hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và hoạt động của tuyên truyền viên pháp luật. Tăng cường biên soạn các tài liệu điện tử để các báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật làm tài liệu phục vụ công tác tuyên truyền pháp luật. Đã thực hiện xây dựng, biên tập và đăng tải 60 Infographic, 167 video clip, 280 tờ gấp pháp luật về chính sách mới nổi bật trong tháng và các văn bản pháp luật mới ban hành để tuyên truyền phổ biến, giáo dục pháp luật các vấn đề xã hội quan tâm; đăng tải 20 tin bài trên chuyên mục “Mỗi tuần 1 điều luật”; biên soạn 25 câu chuyện pháp luật, 50 tiểu phẩm pháp luật; 127 tình huống giải đáp pháp luật được đăng tải trên Trang thông tin điện tử của Sở Tư pháp và Trang thông tin điện tử phổ biến, giáo dục pháp luật thành phố Cần Thơ. Viết 07 tin, bài gửi Cổng thông tin điện tử Bộ Tư pháp, Cổng thông tin điện tử của Ủy ban nhân dân thành phố; Tạp san công tác tuyên giáo. Viết, biên tập 2.173 tin, bài viết đăng tải Trang thông tin điện tử của Sở Tư pháp và Trang thông tin điện tử phổ biến, giáo dục pháp luật thành phố Cần Thơ, Trang Zalo phổ biến, giáo dục pháp luật và Trang Facebook phổ biến, giáo dục pháp luật Cần Thơ.
Đối với các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, đã quan tâm ưu tiên bố trí lực lượng tuyên truyền viên pháp luật, tăng cường các hoạt động tuyên truyền lưu động, trực tiếp. Trong năm 2024, thành phố đã tổ chức được 15.960 cuộc công tác phổ biến, giáo dục pháp luật với 674.156 lượt người dự. Năm 2025, tổ chức được 10.974 cuộc công tác phổ biến, giáo dục pháp luật với 605.351 lượt người dự. Hình thức tuyên truyền dễ hiểu, phù hợp với trình độ nhận thức của đồng bào bào dân tộc thiểu số và miền núi, qua đó từng bước nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân. Địa phương đã quan tâm ưu tiên hỗ trợ các địa bàn đặc biệt khó khăn thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số thông qua việc tổ chức tập huấn, cấp phát tài liệu pháp luật, hỗ trợ phương tiện phục vụ công tác tuyên truyền. Qua đó góp phần nâng cao năng lực cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại địa phương. Ưu tiên tập trung tuyên truyền pháp luật tại các ấp có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống; phân công tuyên truyền viên pháp luật là người dân tộc thiểu số trực tiếp tuyên truyền, giải thích pháp luật, góp phần nâng cao hiệu quả tiếp cận pháp luật của người dân tại địa bàn đặc biệt khó khăn.
Tuy nhiên, trong quá trình triển khai thực hiện Đề án trên địa bàn thành phố Cần Thơ vẫn còn một số khó khăn, vướng mắc như: Địa bàn vùng dân tộc thiểu số và miền núi rộng, dân cư phân tán, giao thông đi lại khó khăn, nhiều địa bàn ở xa trung tâm. Hạ tầng thông tin - truyền thông còn hạn chế, nhất là vùng sâu, vùng xa. Trình độ dân trí không đồng đều; một bộ phận đồng bào còn hạn chế về khả năng tiếp cận và tiếp thu kiến thức pháp luật. Rào cản ngôn ngữ; nhiều đồng bào chưa thông thạo tiếng phổ thông. Tập quán, phong tục truyền thống còn ảnh hưởng mạnh đến nhận thức và hành vi pháp luật. Đội ngũ làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật còn thiếu về số lượng, chưa am hiểu về ngôn ngữ, phong tục của đồng bào dân tộc thiểu số nên gặp khó khăn cho công tác tuyên truyền. Nguồn kinh phí địa phương cho công tác tuyên truyền phổ biến, giáo dục pháp luật còn hạn chế; chủ yếu vận dụng nguồn kinh phí từ ngân sách để thực hiện việc tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, chưa huy động được các nguồn lực khác; chưa có chính sách hỗ trợ đối với các tuyên truyền viên, đặc biệt là tuyên truyền viên người dân tộc thiểu số.
Để tiếp tục phát huy những kết quả đạt được và khắc phục các hạn chế trong thời gian tới, cần thực hiện một số giải pháp trọng tâm như: Kịp thời hoàn thiện pháp luật, cơ chế, chính sách liên quan đến báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật trong đó có báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; Ban hành chính sách đãi ngộ, thu hút các em sinh viên là người dân tộc thiểu số đang theo học tại các cơ sở đào tạo luật về công tác và làm việc tại các cơ quan pháp luật ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và bố trí làm báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật để tạo nguồn báo cáo viên pháp luật chất lượng cao, bền vững cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi như định hướng của Đề án; Đưa nội dung bồi dưỡng, tập huấn nâng cao năng lực cho báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi vào Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 – 2030; Ưu tiên bố trí nguồn lực, kinh phí cho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Ban hành cơ chế tài chính đặc thù cho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Việc đánh giá kết quả triển khai thực hiện Đề án trên địa bàn thành phố Cần Thơ trong 02 năm qua là cơ sở quan trọng để thành phố Cần Thơ tiếp tục triển khai hiệu quả Đề án trong thời gian tới, góp phần nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Tác giả: Thúy Vi
