Ngày 05 tháng 3 năm 2026, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 423/QĐ-BVHTTDL ban hành Bộ Quy tắc ứng xử văn hóa trên môi trường số. Theo đó, quy định cụ thể quy tắc ứng xử văn hóa của cá nhân, tổ chức khi tham gia hoạt động trên môi trường số và áp dụng cho 05 nhóm đối tượng gồm: (1) Cá nhân; (2) Tổ chức, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ mạng xã hội, nền tảng số trong và ngoài nước; (3) Nhà cung cấp dịch vụ Internet; (4) Cơ quan báo chí, cơ quan báo chí hoạt động phát thanh, truyền hình, công ty truyền thông, người kinh doanh dịch vụ quảng cáo, công ty tổ chức nghệ thuật biểu diễn; (5) Cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp khác.
Như vậy, từ ngày 05/3/2026 cá nhân khi tham gia mạng xã hội phải tuân thủ Quy tắc ứng xử văn hóa trên môi trường số cụ thể như sau:
1. Quy tắc ứng xử chung:
Là quy tắc áp dụng cho tất cả các nhóm đối tượng, cụ thể:
- Tuân thủ các quy định của pháp luật Việt Nam, tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của mọi tổ chức, cá nhân.
- Ứng xử văn minh, lịch sự, giữ gìn bản sắc văn hóa, giá trị đạo đức và truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam.
- Tôn trọng và thúc đẩy các giá trị văn hóa trên môi trường số, phù hợp với chuẩn mực văn hóa, đạo đức xã hội, truyền thống văn hóa dân tộc Việt Nam; tôn trọng sự đa dạng văn hoá, khác biệt vùng miền, dân tộc, tôn giáo.
- Chịu trách nhiệm về hành vi ứng xử trên mạng; phối hợp với cơ quan chức năng để xử lý hành vi, nội dung thông tin vi phạm pháp luật, ứng xử thiếu văn hóa, phản cảm.
2. Quy tắc ứng xử cho cá nhân
- Tìm hiểu và tuân thủ các quy định của pháp luật Việt Nam, quy tắc, tiêu chuẩn cộng đồng của các nền tảng số, mạng xã hội khi tham gia.
- Nên sử dụng họ tên thật của cá nhân hoặc tên, thương hiệu thuộc sở hữu hợp pháp khi tham gia các hoạt động trên môi trường số.
- Khi đăng tải hình ảnh, thông tin cá nhân của người khác trên nền tảng số cần tuân thủ các quy định của pháp luật có liên quan về bảo vệ dữ liệu cá nhân, bảo vệ trẻ em; cân nhắc trước khi công khai, cung cấp dữ liệu của cá nhân trên các nền tảng số.
- Cần thận trọng khi tiếp nhận các thông tin chưa được kiểm chứng; chia sẻ thông tin có nguồn gốc rõ ràng, đáng tin cậy, thông tin tích cực, hữu ích, có giá trị văn hóa, nhân văn, thúc đẩy sự phát triển lành mạnh, an toàn trên môi trường số; khuyến khích chia sẻ, lan toả nội dung có giá trị văn hoá, giáo dục, nhân văn.
- Khi phát hiện tin giả, tin sai sự thật và nội dung vi phạm pháp luật, có trách nhiệm thông báo cho nhà cung cấp dịch vụ, các nền tảng số hoặc cơ quan chức năng để xử lý và có cảnh báo kịp thời. Trường hợp cần đăng tải cảnh báo tin giả, tin sai sự thật, thông tin vi phạm pháp luật thì phải có dấu hiệu nhận biết, quan điểm rõ ràng (hình thức gạch chéo màu đỏ).
- Tuân thủ, tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ các sản phẩm số trên môi trường số.
- Khi tham gia thảo luận, phản biện trên môi trường số, cần thể hiện thái độ tôn trọng, giao tiếp văn minh, lịch sự; sử dụng ngôn từ, lời thoại, hình ảnh văn minh, đúng mực, không thô tục, không phản cảm, không xúc phạm hoặc công kích cá nhân; không nói xấu, bôi nhọ tổ chức, cá nhân; không sử dụng từ ngữ, âm thanh, hình ảnh gây thù hận, kích động bạo lực, phân biệt về giới, về vùng miền, dân tộc, tôn giáo, văn hóa.
- Người có ảnh hưởng, chủ các trang cộng đồng, nhóm cộng đồng, kênh nội dung khi tham gia hoạt động trên môi trường số, ngoài việc tuân thủ các quy định nêu trên tại Điều này, cần thực hiện các nội dung sau:
+ Tích cực, chủ động sản xuất, sáng tạo, lan tỏa những nội dung, sản phẩm có giá trị; phát triển, gìn giữ văn hoá Việt Nam trên các nền tảng số, góp phần xây dựng hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam thời kỳ mới.
+ Gương mẫu chấp hành các quy định của pháp luật; đề cao trách nhiệm, ảnh hưởng của cá nhân với cộng đồng, xã hội, đặc biệt là đối với giới trẻ; thực hiện lối sống lành mạnh, tích cực; không cổ xúy các hành vi vi phạm pháp luật, trái với thuần phong mỹ tục và các giá trị đạo đức tốt đẹp của dân tộc;
+ Không lợi dụng niềm tin, tình cảm của công chúng, khán giả để trục lợi cá nhân dưới mọi hình thức.
+ Khi thực hiện quảng cáo trên môi trường số, cần thông báo công khai với người tiếp nhận quảng cáo việc mình thực hiện quảng cáo hoặc có nhận được tài trợ; bảo đảm nội dung quảng cáo trung thực, phù hợp với các tài liệu đã công bố và tuân thủ các quy định của pháp luật có liên quan; không quảng cáo các sản phẩm, dịch vụ bị cấm quảng cáo./.
Việc tuân thủ Quy tắc ứng xử trên môi trường số giúp cá nhân định hướng khi tham gia hoạt động trên môi trường số theo chuẩn mực văn hoá, đạo đức và pháp luật Việt Nam, góp phần thúc đẩy xây dựng môi trường số lành mạnh, an toàn và tôn trọng văn hóa Việt Nam; khuyến khích lan toả các giá trị tích cực, sáng tạo, mang bản sắc văn hóa dân tộc./.
Lê Thị Liếu - Sở Tư pháp
