Ngày 25/7/2025, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc chủ trì Hội thảo khoa học “Nhận diện những khó khăn, vướng mắc trong thực hiện triển khai dự án đầu tư có sử dụng đất và kiến nghị, đề xuất hoàn thiện pháp luật” do Tạp chí Dân chủ và Pháp luật chủ trì tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến.
Phát biểu tại Hội thảo, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc nhấn mạnh đến bối cảnh hiện nay về sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đối với hoàn thiện thể chế, pháp luật nhằm tạo động lực mới cho sự phát triển của đất nước; đồng thời, Đảng và Nhà nước cũng thấy rằng vẫn còn những bất cập về thể chế, thể chế vẫn đang được xem là điểm nghẽn mà nếu giải quyết được thì thể chế sẽ trở thành đột phá.
Trong các quy định của thể chế liên quan tới đầu tư, đất đai, Thứ trưởng cho biết, sắp tới sẽ tiếp tục sửa đổi Luật Đất đai vì Luật Đất đai là một trong những luật nền tảng cho mọi luật khác. Từ đó, Thứ trưởng mong muốn các đại biểu chỉ ra những bất cập liên quan tới đất đai và đóng góp ý kiến tháo gỡ để phát triển toàn diện, lành mạnh của thị trường đất đai. Trên cơ sở đó, các đại biểu tham dự Hội thảo theo hình thức trực tiếp và trực tuyến đã đóng góp nhiều ý kiến, điển hình các nội dung như sau:
- Về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, sau khi sáp nhập 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, việc rà soát và điều chỉnh quy hoạch là cấp bách nhất. Về công tác giải phóng mặt bằng (GPMB), đề nghị thận trọng khi phân cấp toàn bộ công tác GPMB cho cấp xã, vì có thể không đảm bảo về năng lực; đồng thời, cần xây dựng một quy trình thu hồi đất rút gọn linh hoạt hơn cho các trường hợp cụ thể. Về các phương thức tiếp cận đất đai, kiến nghị xem xét lại thời hạn GPMB (36 tháng) là quá dài so với thời hạn ứng vốn của nhà đầu tư (6 tháng) và hiệu lực của thông báo thu hồi đất (12 tháng).
- Ý kiến khác cho rằng, những khó khăn, vướng mắc và chồng chéo không chỉ tồn tại trong Luật Đất đai mà còn trong các lĩnh vực khác. Vì vậy, Quốc hội đã ban hành các nghị quyết, nhằm tạo ra một cơ chế đặc biệt để xử lý các vướng mắc pháp luật; theo đó, cho phép Chính phủ có thể ban hành các nghị quyết để xử lý ngay các vấn đề cấp bách mà không cần chờ đến kỳ họp của Quốc hội. Đây là một cơ chế chưa từng có, giao cho Chính phủ thực hiện ngay các giải pháp để đảm bảo tháo gỡ khó khăn trước ngày 01/3/2027.
- Đại biểu Quốc hội cũng thừa nhận rằng Luật Đất đai hiện hành còn nhiều điểm chưa sát với thực tiễn và gây ra nhiều khó khăn. Do đó, Trung ương đã có chỉ đạo phải tiếp tục sửa đổi Luật Đất đai trong thời gian tới.
Phát biểu kết luận Hội thảo, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc bày tỏ sự trân trọng đối với những ý kiến đóng góp tâm huyết và trách nhiệm của các đại biểu. Ông nhấn mạnh rằng việc hoàn thiện thể chế, đặc biệt là Luật Đất đai, là một nhiệm vụ trọng tâm của Đảng và Nhà nước, được thể hiện qua Nghị quyết 66 của Bộ Chính trị. Ông ghi nhận những tiến bộ vượt bậc trong việc tháo gỡ các "điểm nghẽn" pháp lý, đặc biệt là trong các lĩnh vực hỗ trợ doanh nghiệp, nhưng cũng thừa nhận rằng vẫn còn nhiều bất cập cần tiếp tục hoàn thiện.
Theo Thứ trưởng, với vai trò là cơ quan thẩm định, Bộ Tư pháp sẽ cùng các Bộ, ngành, toàn xã hội nhận diện, định vị đúng những bất cập cần tháo gỡ, sao cho bảo đảm được lợi ích hài hòa giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân. Thứ trưởng cũng nhấn mạnh Bộ Tư pháp sẽ tổng hợp, phân loại các ý kiến để gửi đến các cơ quan chức năng, Bộ, ngành liên quan, phục vụ cho quá trình sửa đổi Luật Đất đai nói riêng và các luật khác nói chung trong thời gian tới.
Ngọc Diễm (Phòng PB,TDTHPL&XLVPHC)
