Ngày 21/10/2026, Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ ban hành Chỉ thị số 20/CT-UBND về việc tăng cường công tác quản lý tài nguyên nước, bảo đảm an ninh nguồn nước và ứng phó với nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trên địa bàn thành phố Cần Thơ.
Trong thời gian qua, công tác quản lý nhà nước về tài nguyên nước trên địa bàn thành phố Cần Thơ đã đạt được nhiều kết quả tích cực; hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên nước của các tổ chức, cá nhân từng bước được quản lý, thực hiện theo đúng quy định pháp luật. Tuy nhiên, thực tế triển khai cho thấy công tác quản lý tài nguyên nước vẫn tồn tại một số hạn chế, như: sự phối hợp giữa các ngành, các cấp đôi lúc chưa kịp thời, thiếu đồng bộ; công tác kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định pháp luật về tài nguyên nước ở một số địa phương còn chưa kịp thời; tình trạng khai thác tài nguyên nước, hành nghề khoan nước dưới đất không đăng ký, cấp phép, giếng không còn sử dụng nhưng chưa được trám lấp đúng quy định vẫn xảy ra; việc lập, quản lý, cập nhật cơ sở dữ liệu tài nguyên nước chưa đáp ứng yêu cầu của Luật Tài nguyên nước năm 2023; công tác thông tin, tuyên truyền chưa phát huy hiệu quả toàn diện; hạ tầng cấp nước tại nhiều khu vực chưa được đầu tư kịp thời, đặc biệt là các khu vực ven biển.
Ngày 18 tháng 11 năm 2025, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ đã ban hành Chỉ thị số 09/CT-UBND về tăng cường công tác quản lý, bảo vệ tài nguyên nước dưới đất trên địa bàn thành phố Cần Thơ, trong đó có giao trách nhiệm cho các Sở, ngành, địa phương nâng cao vai trò, trách nhiệm, tăng cường phối hợp trong việc thực thi các quy định về tài nguyên nước, đặc biệt là quản lý, bảo vệ nguồn nước dưới đất. Tuy nhiên, thời gian qua việc triển khai các yêu cầu tại Chỉ thị chưa mang lại nhiều hiệu quả rõ nét; nhiều địa phương còn thiếu quan tâm chỉ đạo thực hiện; các tồn tại, hạn chế nêu trên chưa được khắc phục triệt để.
Bên cạnh đó, ngày 14 tháng 9 năm 2026, Văn phòng Chính phủ ban hành Công văn số 9694/VPCP-NN về việc chủ động ứng phó nguy cơ thiếu hụt nguồn nước do ảnh hưởng của El Nino. Theo nội dung văn bản, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương tổ chức theo dõi, cập nhật tình hình thời tiết, thiên tai, chủ động triển khai các nhiệm vụ, giải pháp ứng phó thiên tai và tác động của El Nino, không để ảnh hưởng đến sản xuất kinh doanh, đời sống nhân dân và tăng trưởng.
Nhằm tăng cường hiệu quả công tác quản lý nhà nước về tài nguyên nước, đồng thời chủ động triển khai các nhiệm vụ, giải pháp ứng phó thiên tai và tác động của El Nino gây nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trong thời gian tới, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố yêu cầu:
(1) Các Sở, ban, ngành cấp thành phố, Ủy ban nhân dân cấp xã, tổ chức, hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn thành phố
- Thường xuyên theo dõi chặt chẽ các bản tin thời tiết, thông tin được cung cấp từ Cục Khí tượng Thủy văn, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi và các cơ quan khoa học thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường để cập nhật, tổ chức thực hiện các giải pháp ứng phó với tác động của El Nino phù hợp với tình hình của địa phương. Thực hiện tích nước hợp lý cho các hồ chứa, hệ thống sông, kênh, rạch trên địa bàn trong mùa mưa, đảm bảo tích trữ được tối đa lượng nước theo năng lực công trình.
- Tổ chức rà soát, sắp xếp mùa vụ sản xuất, chủ động áp dụng các biện pháp sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả; ưu tiên khai thác, sử dụng nguồn nước mặt; kết hợp hoặc luân phiên sử dụng nước mặt, nước dưới đất, nước mưa; tăng cường thu gom, tái sử dụng nước nhằm tối ưu hóa việc sử dụng nguồn nước và nâng cao hiệu quả kinh tế - xã hội, môi trường.
- Tuân thủ đầy đủ quy định của Luật Tài nguyên nước, các nghị định, thông tư hướng dẫn và quy định quản lý tài nguyên nước trên địa bàn thành phố; thực hiện đúng quy định về thăm dò, khai thác, sử dụng tài nguyên nước và bảo vệ nguồn nước; không khai thác, sử dụng tài nguyên nước, hành nghề khoan nước dưới đất khi chưa được cấp phép hoặc xác nhận đăng ký theo quy định. Tiếp tục nâng cao trách nhiệm trong việc thực hiện Chỉ thị số 09/CT-UBND ngày 18 tháng 11 năm 2025 về tăng cường công tác quản lý, bảo vệ tài nguyên nước dưới đất trên địa bàn thành phố.
(2) Sở Nông nghiệp và Môi trường
- Chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng và Ủy ban nhân dân cấp xã tham mưu Ủy ban nhân dân thành phố tổ chức chỉ đạo khai thác nước mặt, nước dưới đất theo hình thức kết hợp hoặc luân phiên; rà soát, đánh giá khả năng tăng công suất khai thác đối với các công trình cấp nước tập trung đô thị, nông thôn khai thác từ nguồn nước dưới đất để huy động khai thác vượt công suất khi xảy ra hạn hán, thiếu nước nghiêm trọng, trong đó ưu tiên cấp nước sinh hoạt, các cơ sở y tế, giáo dục và cây trồng có giá trị cao; kiên quyết không để người dân thiếu nước sinh hoạt. Chủ động rà soát, tham mưu đầu tư mới, nâng cấp, sửa chữa, mở rộng công trình cấp nước nông thôn tập trung bảo đảm đáp ứng yêu cầu thực tế.
- Chủ động theo dõi sát diễn biến thời tiết, tình hình nguồn nước; trên cơ sở thông tin dự báo, cảnh báo phối hợp với Ủy ban nhân dân cấp xã rà soát, đánh giá khả năng nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp; khuyến cáo, hướng dẫn người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, điều chỉnh lịch thời vụ, chủ động giảm diện tích canh tác ở những khu vực dự báo không bảo đảm nguồn nước, nhất là các khu vực nằm ngoài phạm vi cấp nước của các hệ thống thủy lợi. Đánh giá ảnh hưởng của hiện tượng El Nino, mưa, lũ để xem xét, quyết định việc tích nước sớm, vận hành linh hoạt Hồ chứa nước ngọt Hậu Giang khi dự báo có nguy cơ cao xảy ra hạn hán, thiếu nước.
- Rà soát đầy đủ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, thủ tục hành chính và các quy định liên quan đến tài nguyên nước để chủ động đề xuất sửa đổi, bổ sung những nội dung không còn phù hợp; triển khai đồng bộ công tác thông tin, tuyên truyền, phổ biến pháp luật; hướng dẫn Ủy ban nhân dân cấp xã, tổ chức, cá nhân thực hiện kê khai, đăng ký, cấp phép thăm dò, khai thác, sử dụng nước; hành nghề khoan nước dưới đất; sử dụng mặt nước theo đúng quy định.
- Tham mưu Ủy ban nhân dân thành phố tổ chức triển khai thực hiện hiệu quả kế hoạch bảo vệ nước dưới đất; hướng dẫn, đôn đốc thực hiện phương án tổ chức hạn chế khai thác nước dưới đất trên địa bàn thành phố Cần Thơ theo quy định pháp luật và các văn bản đã được phê duyệt. Cụ thể hóa lộ trình giảm dần khai thác nước dưới đất phù hợp với tiến độ hình thành các công trình cấp nước mặt, bảo đảm không ảnh hưởng đến nhu cầu sinh hoạt và sản xuất của người dân, doanh nghiệp.
- Chủ trì, phối hợp với các Sở, ban, ngành và Ủy ban nhân dân cấp xã rà soát, điều chỉnh danh mục các nguồn nước phải lập hành lang bảo vệ theo quy định của Luật Tài nguyên nước năm 2023; đôn đốc các tổ chức, cá nhân quản lý vận hành hồ chứa nước ngọt và các hồ chứa khác trong việc cắm mốc chỉ giới hành lang bảo vệ nguồn nước. Đôn đốc các địa phương rà soát thực hiện trám lấp giếng không sử dụng trên địa bàn; định kỳ, trước ngày 25 tháng 12 hằng năm tổng hợp danh mục các giếng đã trám lấp trên địa bàn thành phố báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Ủy ban nhân dân thành phố về thực hiện việc trám lấp giếng không sử dụng.
- Tăng cường công tác kiểm tra, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm khai thác tài nguyên nước, khoan thăm dò nước dưới đất và hành nghề khoan nước dưới đất khi chưa được cấp phép theo quy định. Xây dựng và vận hành hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu tài nguyên nước của thành phố; công khai kịp thời thông tin về tài nguyên nước, các vùng có nguy cơ suy thoái, cạn kiệt nguồn nước hoặc xâm nhập mặn để cơ quan chuyên môn và người dân chủ động ứng phó; thực hiện công khai danh mục hồ, ao, đầm, phá không được san lấp và các vùng hạn chế khai thác nước dưới đất.
- Định kỳ hoặc đột xuất trao đổi thông tin với Công an thành phố nhằm kịp thời phát hiện, phối hợp xử lý các tổ chức, cá nhân vi phạm pháp luật trong quản lý, khai thác và sử dụng tài nguyên nước.
- Tham mưu Ủy ban nhân dân thành phố phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường và các bộ, ngành xây dựng kịch bản nguồn nước, xây dựng và triển khai phương án điều hòa, phân phối tài nguyên nước các lưu vực sông trên địa bàn khi nguồn nước dự báo ở trạng thái thiếu hoặc thiếu nghiêm trọng.
(3) Sở Xây dựng
- Chủ động nghiên cứu, tham mưu đề xuất, triển khai các dự án khai thác, truyền tải, phân phối nước mặt liên vùng bằng các nguồn vốn hợp pháp, kết hợp đồng bộ với các dự án hạ tầng giao thông, thủy lợi và các hạ tầng kỹ thuật khác nhằm tận dụng hành lang kỹ thuật, giảm chi phí, giải phóng mặt bằng, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.
- Chủ trì, phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính, Sở Công Thương đẩy nhanh công tác tham mưu trong quá trình thực hiện đối với dự án “Trạm bơm nước thô vùng Tây Nam sông Hậu và Hệ thống tuyến ống truyền tải”.
- Tăng cường công tác quản lý cấp nước đô thị; hướng dẫn các đơn vị cấp nước lập và thực hiện kế hoạch cấp nước an toàn, quản lý rủi ro; kiểm tra việc dự phòng nguồn nước và giải pháp bảo đảm an toàn cấp nước. Hướng dẫn, tuyên truyền đến người dân về ý thức sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả, ưu tiên bảo đảm cấp nước sinh hoạt cho người dân, các cơ sở y tế, giáo dục và các nhu cầu thiết yếu khác, kiên quyết không để người dân thiếu nước sinh hoạt.
(4) Sở Y tế
- Tăng cường kiểm tra, giám sát chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt đối với các đơn vị cấp nước trên địa bàn thành phố; hướng dẫn, yêu cầu các đơn vị có biện pháp khắc phục kịp thời đối với trường hợp chất lượng nước không đạt quy chuẩn và xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm theo quy định.
- Khi xảy ra sự cố ô nhiễm nguồn nước hoặc khi có tình huống khẩn cấp, đặc biệt là trong các thời điểm cao điểm mùa khô hạn, xâm nhập mặn, chủ động phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Xây dựng để kiểm tra, đánh giá chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt. Trường hợp phát hiện chất lượng nước cấp chưa đảm bảo, đề xuất và yêu cầu đơn vị cấp nước thực hiện các biện pháp khắc phục kịp thời, bảo đảm chất lượng nước cấp đạt theo quy chuẩn hiện hành.
- Tiếp tục chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan xây dựng, hoàn thiện quy chuẩn kỹ thuật địa phương về chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt trên địa bàn thành phố, trình Ủy ban nhân dân thành phố ban hành theo quy định.
Ngoài ra, tại Chỉ thị còn quy định trách nhiệm của Công an thành phố, Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố - Cơ quan Thường trực Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự thành phố, Sở Công Thương, Sở Khoa học và Công nghệ, Sở Tài chính, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Sở Giáo dục và Đào tạo, Thanh tra thành phố và các cơ quan, đơn vị liên quan trong triển khai các nhiệm vụ tăng cường công tác quản lý tài nguyên nước, bảo đảm an ninh nguồn nước và ứng phó với nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trên địa bàn thành phố Cần Thơ./.
Tác giả: Thuý Vi
