Ngày 06 tháng 11 năm 2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 2129/QĐ-TTg ban hành Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia giai đoạn 2026 - 2030. Quyết định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành.
Kế hoạch đề ra mục tiêu nhằm xác định những nhiệm vụ chủ yếu trong công tác phòng, chống thiên tai cần tiếp tục tập trung thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2030 nhằm nâng cao năng lực phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai, thích ứng với biến đổi khí hậu, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, tạo điều kiện phát triển bền vững kinh tế - xã hội, góp phần giữ vững an ninh, quốc phòng.
Tại Kế hoạch cũng đề ra mục tiêu cụ thể như sau:
(1) Hoàn thiện hệ thống pháp luật, cơ chế, chính sách về phòng, chống thiên tai và liên quan đến phòng, chống thiên tai, đảm bảo đồng bộ, thống nhất.
(2) Đẩy mạnh công tác thông tin truyền thông, phổ biến pháp luật, nâng cao nhận thức về thiên tai, phấn đấu 100% chính quyền các cấp, cơ quan, tổ chức và hộ gia đình được tiếp nhận đầy đủ thông tin và hiểu biết kỹ năng phòng, tránh thiên tai.
(3) Kiện toàn tổ chức, lực lượng làm công tác phòng, chống thiên tai theo hướng tinh gọn, chuyên nghiệp, được đào tạo, tập huấn, trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng, bảo đảm hoạt động hiệu lực, hiệu quả; được trang bị phương tiện, thiết bị phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn tiên tiến, hiện đại ngang tầm với các quốc gia hàng đầu trong khu vực.
(4) Hiện đại hóa năng lực theo dõi, giám sát, dự báo, cảnh báo thiên tai ngang tầm với các quốc gia hàng đầu trong khu vực; phấn đấu tự động hóa trên 95% đối với các trạm khí tượng, trạm đo mực nước, đo mưa, đo gió trên cao và trên 40% đối với các trạm đo lưu lượng; dự báo đủ độ tin cậy trước 2-3 ngày đối với áp thấp nhiệt đới, trước 3-5 ngày đối với bão, trước 2-3 ngày đối với lũ trên các hệ thống sông lớn ở Bắc Bộ, trước 1-2 ngày đối với lũ trên các hệ thống sông lớn ở Trung Bộ và trước 10 ngày đối với lũ trên các hệ thống sông lớn ở Nam Bộ; phấn đấu 100% khu vực có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, sạt lở đất được rà soát, cập nhật, xác định trên bản đồ cảnh báo, 100% các khu vực trọng điểm, xung yếu phòng, chống thiên tai được lắp đặt hệ thống theo dõi, giám sát; 100% tàu cá đánh bắt vùng khơi và vùng lộng được lắp đặt hệ thống giám sát, bảo đảm thông tin liên lạc.
(5) Bảo đảm đầy đủ, chính xác, đồng bộ, liên thông, theo thời gian thực đối với hệ thống cơ sở dữ liệu phục vụ chỉ đạo, điều hành phòng, chống thiên tai.
(6) Xây dựng, củng cố, nâng cấp hệ thống hạ tầng phòng, chống thiên tai, ưu tiên đầu tư công trình kết hợp đa mục tiêu, liên vùng, liên ngành đảm bảo an toàn theo mức thiết kế, chủ động ứng phó với tình huống thiên tai vượt mức thiết kế, nhất là hệ thống đê điều, hồ đập, khu neo đậu tàu thuyền tránh trú bão, công trình phòng, chống sạt lở bờ sông, bờ biển, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn tạo điều kiện phát triển bền vững kinh tế, xã hội và góp phần giữ vững an ninh, quốc phòng.
Ngoài ra, tại Kế hoạch quy định trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị như sau:
(1) Các bộ, cơ quan ngang bộ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và các cơ quan, đơn vị có liên quan tổ chức lồng ghép nội dung phòng, chống thiên tai vào kế hoạch phát triển ngành, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và triển khai thực hiện các nội dung của kế hoạch phòng, chống thiên tai theo chức năng, nhiệm vụ được giao; chủ động kiểm tra, giám sát việc triển khai thực hiện Kế hoạch; định kỳ hoặc đột xuất (khi có yêu cầu) tổng hợp, đánh giá kết quả thực hiện Kế hoạch, kịp thời báo cáo và kiến nghị cấp có thẩm quyền các biện pháp cần thiết để xử lý những vấn đề phát sinh thuộc phạm vi quản lý, đồng thời gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường để tổng hợp, báo cáo.
(2) Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia
- Tham mưu huy động, điều phối lực lượng, phương tiện của các bộ, ngành, địa phương và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan thực hiện phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố thiên tai.
- Phối hợp với các bộ, ngành liên quan chuẩn bị tốt lực lượng, phương tiện, vật tư theo phương châm “4 tại chỗ”, sẵn sàng ứng phó, xử lý, khắc phục các tình huống thiên tai, sự cố và tìm kiếm cứu nạn, nhất là nhiệm vụ tìm kiếm cứu nạn trên biển.
- Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan xây dựng cơ chế điều phối liên ngành về phòng thủ dân sự quốc gia, chia sẻ cơ sở dữ liệu và vận hành thống nhất chỉ huy ứng phó sự cố, thiên tai, thảm họa và tìm kiếm cứu nạn.
(3) Bộ Nông nghiệp và Môi trường
- Chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và các địa phương theo dõi, đôn đốc, kiểm tra đánh giá việc thực hiện kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia.
- Định kỳ rà soát, tổng hợp, đánh giá, báo cáo kết quả thực hiện và đề xuất kiến nghị các biện pháp cần thiết để đảm bảo thực hiện đồng bộ và hiệu quả.
(4) Bộ Quốc phòng
- Chỉ đạo, chỉ huy cơ quan, đơn vị trực thuộc tổ chức lực lượng, sẵn sàng phương tiện, trang thiết bị, vật tư chuyên dùng để ứng phó, tìm kiếm cứu nạn và khắc phục hậu quả thiên tai.
- Chỉ đạo các Quân khu, cơ quan quân sự địa phương các cấp tham mưu cho Ủy ban nhân dân cùng cấp thực hiện công tác phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn theo lĩnh vực được phân công.
(5) Bộ Công an
- Chỉ đạo lực lượng Công an nhân dân các cấp chủ động nắm chắc tình hình, nhất là các khu vực có nguy cơ cao xảy ra thiên tai để sẵn sàng phương án huy động lực lượng, phương tiện, trang thiết bị thuộc quyền quản lý triển khai công tác đảm bảo an ninh trật tự, chủ động phối hợp với các lực lượng chức năng, chính quyền địa phương ứng phó thiên tai, hỗ trợ Nhân dân, tìm kiếm, cứu nạn, cứu hộ khi có yêu cầu.
- Tăng cường lực lượng làm nhiệm vụ chốt chặn, phân luồng, đảm bảo trật tự an toàn giao thông trong các tình huống thiên tai; phối hợp với các lực lượng có liên quan tổ chức tuyên truyền, vận động, hỗ trợ di dời, sơ tán người dân đến nơi an toàn, đồng thời tăng cường các biện pháp nghiệp vụ, đảm bảo an ninh trật tự tại các khu vực sơ tán; có phương án bảo vệ an toàn tuyệt đối cho các trụ sở, mục tiêu quan trọng trên địa bàn xảy ra thiên tai; chủ động phòng ngừa, kịp thời phát hiện, đấu tranh có hiệu quả với các loại tội phạm và các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến công tác phòng, chống thiên tai, xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
(6) Bộ Tài chính
- Chủ trì tổng hợp, báo cáo cấp thẩm quyền xem xét quyết định bố trí nguồn vốn đầu tư thuộc nhiệm vụ chi của ngân sách nhà nước thực hiện các nội dung Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia phù hợp với các dự án về phòng, chống thiên tai và liên quan đến phòng, chống thiên tai được xác định trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.
- Chủ trì, phối hợp với bộ, ngành liên quan trình cấp có thẩm quyền bố trí kinh phí sự nghiệp cho các bộ, cơ quan trung ương thực hiện nhiệm vụ tại Kế hoạch phù hợp với khả năng cân đối vốn theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước và các văn bản pháp luật liên quan.
(7) Bộ Công Thương
Chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát định kỳ và đột xuất công tác ứng phó thiên tai thuộc lĩnh vực quản lý, nhất là việc bảo đảm an toàn đập, hồ chứa thủy điện, hệ thống điện, hoạt động sản xuất công nghiệp và khai thác khoáng sản trước, trong và sau mùa mưa bão; đôn đốc Sở Công Thương các tỉnh, thành phố xây dựng kế hoạch dự trữ hàng hóa thiết yếu, bảo đảm cung ứng kịp thời khi xảy ra thiên tai./.
Tác giả: Minh Hải
